စိတ်ဒဏ်ရာများအတွက် ရှေးဦးသူနာပြုစုနည်း (Emotional First Aid)

ကိုယ်ခန္ဓာမှာ ထိခိုက်ရှနာဖြစ်ရင်၊ အပူလောင်သွားရင် ဆေးထည့်ဖို့၊ ပလာစတာကပ်ဖို့ မမေ့ကြပေမယ့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်ရတဲ့အခါ (ဥပမာ – အလုပ်တစ်ခု ကျရှုံးတာ၊ လူမှုဆက်ဆံရေးမှာ ပစ်ပယ်ခံရတာ၊ အထီးကျန်တာ) တွေမှာတော့ ဘာကုသမှုမှ မလုပ်ဘဲ လျစ်လျူရှုထားတတ်ကြပါတယ်။
.

• စိတ်ဒဏ်ရာကို လျစ်လျူရှုတဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်မှာ ဘာတွေဖြစ်လာလဲ။

စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုတွေကို မျိုသိပ်ထားတဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ စိတ်ဖိစီးမှုဟော်မုန်း (Cortisol) တွေ အဆမတန် မြင့်တက်လာပါတယ်။ ရေရှည်မှာ စိတ်ကျရောဂါ (Depression) ဖြစ်လာနိုင်တဲ့အပြင် ခေါင်းကိုက်တာ၊ ဇက်ကြောတက်တာ၊ အစာအိမ်နာတာ စတဲ့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဝေဒနာတွေအဖြစ်ပါ ပြောင်းလဲလာတတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် Emotional First Aid (စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရှေးဦးသူနာပြုစုနည်း) ဟာ မရှိမဖြစ် လိုအပ်ပါတယ်။
.

🔹လက်တွေ့အသုံးချနိုင်တဲ့ Emotional First Aid နည်းလမ်းများ

• ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်လည်စာနာခြင်း (Self-Compassion)

အမှားတစ်ခုခုလုပ်မိတဲ့အခါ “ငါညံ့လို့” ဆိုပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြင်းပြင်းထန်ထန် အပြစ်တင်တာကို ရပ်တန့်ပါ။ သင်ချစ်ရတဲ့ သူငယ်ချင်းတစ်ယောက် ဒုက္ခရောက်နေရင် ဘယ်လိုအားပေးမလဲ၊ အဲဒီစကားမျိုးကို ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်ပြောပေးပါ။

• 5-4-3-2-1 Grounding Technique ကို သုံးပါ။

ရုတ်တရက် စိတ်လှုပ်ရှားပြီး အထိတ်တလန့် (Panic) ဖြစ်လာရင် မျက်စိက မြင်ရတဲ့အရာ (၅) ခု၊ ကိုင်တွယ်လို့ရတဲ့အရာ (၄) ခု၊ ကြားရတဲ့အသံ (၃) ခု၊ အနံ့ (၂) ခု နဲ့ အရသာ (၁) ခုကို အာရုံစိုက်လိုက်ပါ။ ဒါဟာ ပျံ့လွင့်နေတဲ့စိတ်ကို ပစ္စုပ္ပန်ဆီ ချက်ချင်း ပြန်လည်တည်ငြိမ်စေတဲ့ သိပ္ပံနည်းကျနည်းလမ်း ဖြစ်ပါတယ်။
.

ခန္ဓာကိုယ်မှာ ထိခိုက်ရှနာဖြစ်ရင် ပလာစတာကပ်ဖို့ မမေ့သလို စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်ရတဲ့အခါမှာလည်း ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်လည်နှစ်သိမ့်ကုစားတတ်ဖို့ အလွန်ပဲ အရေးကြီးပါတယ်။ အပြစ်တင်အားနာနေမယ့်အစား ကိုယ့်ရဲ့စိတ်ခံစားချက်ကို တန်ဖိုးထားပြီး အချိန်မီ ရှေးဦးသူနာပြုစုပေးပါ။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ သင့်ရဲ့ စိတ်ကျန်းမာရေးဟာ ဘာနဲ့မှမလဲနိုင်အောင် အဖိုးတန်လို့ပါပဲ….။

..

..

❤️NUG, MOH တယ်လီကျန်းမာ၊ လူတိုင်းအတွက်ပါ ❤️

👉တယ်လီကျန်းမာတွင် ဆရာဝန်များနှင့် အွန်လိုင်းမှတစ်ဆင့် အခမဲ့ (အခမဲ့) တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။

*** ပိတ်ရက်မရှိပါ ***

ကြိုတင်ဘိုကင်ယူရန်အတွက် တယ်လီကျန်းမာ messenger ကို ဆက်သွယ်ပါ။

https://m.me/telehealthmm

(နေ့စဥ် မနက် ၈ နာရီမှ ည ၁၀ နာရီအထိ)

…

…

👉 စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးရင်ဖွင့်လိုသူများအတွက်….

မိမိကိုယ်ကိုသေကြောင်းကြံစည်မှု လုံးဝမရှိစေရ

Zero Suicide Hotline သို့ ဆက်သွယ်ရန်

(၁) https://t.me/zeroscbot

(မနက် (၈) နာရီမှ နေ့လယ် (၁၂) နာရီ

ညနေ (၆) နာရီမှ ည (၁၀) နာရီအတွင်း)

*** မိနစ်ပိုင်းအတွင်း စာမပြန်ပါက “/start” ဆိုသည်ကို ထပ်မံနှိပ်ပေးရန် လိုအပ်ပါသည် ***

Ministry of Health,

National Unity Government.