မီနူး

Tooth Discoloration (သွားဝါခြင်း) (December, 2022)

” ဘာကြောင့် သွားဝါရသလဲနဲ့…
ဘယ်လိုကုသကြမလဲ “

သွားတွေဝါနေလို့ ယုံကြည်ချက်ရှိတဲ့အပြုံးလေးတွေ ပျောက်ဆုံးနေသူတွေအတွက် သွားဝါခြင်း ( Tooth discoloration ) အကြောင်း တင်ဆက်ပေးလိုက်ပါတယ်။ အများစုက သွားဝါတယ်လို့ ခြုံငုံခေါ်ကြပေမယ့် တကယ်ကတော့ သွားအရောင်ပြောင်းလဲပြီး သွားအရောင်က ဝါတာ၊ ညိုတာ၊ မဲတာအပြင် ဖြူလွန်းနေတာအားလုံးက Tooth Discoloration ထဲ ပါဝင်ပါတယ်။

သွားဝါစေတဲ့ အကြောင်းအရင်းတွေ အများကြီးရှိတဲ့ထဲကမှ အဓိက ၃ ချက်ကတော့

* Extrinsic ( အစားအသောက်စတဲ့ ပြင်ပအရာတွေနဲ့ သွားနဲ့ထိတွေ့ပြီး အရောင်ပြောင်းခြင်း )

* Intrinsic ( သွားတွင်းပြဿနာ သို့မဟုတ် ခန္ဓာကိုယ်တွင်းရောဂါတစ်ခုခုကြောင့် အရောင်ပြောင်းခြင်း )

* Age-related ( အသက်အရွယ်ကြီးရင့်လာခြင်းကြောင့် အရောင်ပြောင်းခြင်း )တို့ဖြစ်ပါတယ်။
..

အဖြစ်များတဲ့ သွားဝါစေတဲ့အချက်တွေကတော့ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်ပါတယ်…

* ကော်ဖီ၊ လက်ဖက်ရည်၊ ကိုလာ၊ ဝိုင်၊ ပန်းသီး၊ အာလူးစတာတွေ အစားများခြင်း

* ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း

* သွားပုံမှန်မတိုက်ခြင်း၊ သွားကိုပုံမှန်သန့်ရှင်းရေးမလုပ်ခြင်း၊ သွားကျန်းမာရေးကို ဂရုမစိုက်ခြင်း

* အချို့သောရောဂါတွေက သွားကြွေလွှာကို ထိခိုက်စေခြင်း

* ဦးခေါင်းနှင့်လည်ပင်း ဓာတ်ရောင်ခြည်ကုထုံးယူနေသူများ၊ ကင်ဆာဆေးသွင်းနေသူများ

* Tetracycline, Doxycycline စတဲ့ပိုးသတ်ဆေးဝါးများ သောက်သုံးနေရသူများ

* Chlorhexidine and Cetylpyridinium chloride ပါသော ပါးစပ်ဆေးရည်သုံးစွဲနေသူများ

* Benadryl ၊ သွေးတိုးကျဆေးနှင့် စိတ်ကျန်းမာရေးဆေးဝါးများ သုံးစွဲနေရသူများ

* အသက်အရွယ်ကြီးရင့်လာခြင်း

* မျိုးရိုးလိုက်ခြင်း

* ဖလိုရိုက်ဓာတ်များသောနေရာဒေသတွင် နေထိုင်ခြင်း

* ငယ်စဉ်က သွားကိုထိခိုက်ဒဏ်ရာရထားဖူးသူများ

* သွားပိုးပေါက်ဖာရာမှာ အသုံးပြုတဲ့ Silver sulfide က သွားအရောင်ကို အမဲရောင်ပြောင်းစေပါတယ်။

* ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်ရောဂါပိုးဝင်ခြင်းကလည်း သန္ဓေသားရဲ့ သွားကြွေလွှာကိုထိခိုက်စေပြီး သွားအရောင်ပြောင်းစေနိုင်ပါတယ်။
..
..

သွားမဝါအောင် သွားအရောင်မညစ်ထေးအောင် ဘယ်လိုကာကွယ်ကြမလဲ ?

သွားတွေမဖြူလို့ စိတ်ဓာတ်ကျနေစရာမလိုပါဘူးနော်။ ခုလိုခေတ်ကြီးမှာ သဘာဝနည်းတွေရော ဆေးဝါးကုထုံးနည်းတွေရောနဲ့ သင့်အပြုံးလေးတွေကို ယုံကြည်မှုပြန်ရအောင် လုပ်လို့ရနေပါပြီ။

* ကော်ဖီ၊ လက်ဖက်ရည်၊ ဆိုဒါ၊ ဝိုင်၊ ပဲငံပြာရည်စတာတွေကို ရှောင်ပါ။ မသောက်ရမနေနိုင်ဘူးဆိုရင်လည်း ပိုက်လေးနဲ့ သောက်ပါ။ ပိုက်နဲ့သောက်တဲ့အခါ သွားနဲ့ထိတွေ့မှုနည်းတော့ အရောင်မစွန်းစေတော့ပါဘူး။

* သွားကျန်းမာရေးကို ဂရုစိုက်ပြီး သွားသန့်ရှင်းရေးပုံမှန်လုပ်ပါ။ ၆ လ တစ်ခါ သွားဆရာဝန်နဲ့ ပြသသင့်ပါတယ်။

* သွားဖြူစေတဲ့ products တွေ သုံးပေးနိုင်ပါတယ်။ ကိုယ့်ရဲ့သွားဟာ ဘာကြောင့်အရောင်ပြောင်းရတယ်ဆိုတဲ့အပေါ်မူတည်ပြီး ဆေးအမျိုးမျိုးထဲကနေ ရွေးချယ်အသုံးပြုရမှာမို့ သွားနှင့်ခံတွင်းဆရာဝန်နဲ့ အရင်တိုင်ပင်ဖို့တော့ လိုပါတယ်။

* သွားအရောင်ချွတ်ခြင်း၊ သွားကြွေလွှာကပ်ခြင်းစတဲ့ ကုထုံးများလည်း ဆရာဝန်နဲ့တိုင်ပင်ကာ ကုသမှုခံယူနိုင်ပါတယ်။

( သွားနှင့်ခံတွင်းဆရာဝန်နဲ့ အခမဲ့ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးလိုပါက တယ်လီကျန်းမာ messengerမှာ ဘိုကင်ယူပြီး ပြသလို့ရပါတယ် )

Reference: ????
https://www.webmd.com/oral-health/plaque-and-your-teeth

❤️ NUG, MOH တယ်လီကျန်းမာ ၊ လူတိုင်းအတွက်ပါ ❤️

???? တယ်လီကျန်းမာတွင် ဆရာဝန်များနှင့် အွန်လိုင်းမှ အခမဲ့တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်
*** ပိတ်ရက်မရှိပါ ***

ကြိုတင်ဘိုကင်ယူရန်အတွက်( https://m.me/telehealthmm )ကို နှိပ်ပါ
( နေ့စဉ် မနက် ၈နာရီမှ ည၁၀နာရီအထိ )

#nugmoh#telehealth#telemedicine
#teleconsultation#တယ်လီကျန်းမာ
#toothdiscoloration#သွားဝါခြင်း
#သွားအရောင်ပြောင်းခြင်း

Ministry of Health,

National Unity Government.

Published on: 19 December 2022
Last Updated: 19 December 2022

ဆက်စပ်ရာ ကျန်းမာရေးဆောင်းပါးများ

ကျန်းမာတဲ့ခန္ဓာကိုယ်မှာ ကျန်းမာတဲ့စိတ်ရှိဖို့‎

‎အသက် ၄၀ ဆိုတာ ဘဝရဲ့ တစ်ဆစ်ချိုးအချိန်လို့ ပြောကြတယ်မလား။ အတွေ့အကြုံတွေလည်း ပြည့်စုံနေသလို တာဝန်ဝတ္တရားတွေကလည်း အမြင့်ဆုံး၊ အကောင်းဆုံးဆိုတဲ့ အချိန်ပေါ့။ ကိုယ့်ရဲ့ အတွေ့အကြုံတွေ၊ ဘဝအတတ်ပညာတွေ ရင့်ကျက်လာချိန်ဖြစ်သလို ခန္ဓာကိုယ်မှာလည်း အပြောင်းအလဲတွေက စတင်လာတတ်တဲ့အရွယ်လည်း ဖြစ်ပါတယ်။‎ဒီအရွယ်မှာ လူအများစု ကြုံတွေ့ရတတ်တဲ့ စိန်ခေါ်မှုတစ်ခုကတော့ ကျန်းမာရေးစိုးရိမ်စိတ်...

‎ကော်ဖီနဲ့ ကျန်းမာရေး‎

မနက်မိုးလင်းတာနဲ့ မျက်စိနှစ်လုံးပွင့်ဖို့ ကော်ဖီခွက်လေးကို အားကိုးနေရတဲ့သူတွေဟာ ကျွန်တော်တို့ပတ်ဝန်းကျင်မှာ ဒုနဲ့ဒေးပါပဲ။ ကျွန်တော်လည်း အပါအဝင်ပေါ့။ တစ်ခုခု လိုနေသလို ဖြစ်နေရာကနေ ကော်ဖီနံ့လေး ရလိုက်မှပဲ "အာ… ငါ အသက်ရှင်နေရတာ အဓိပ္ပါယ်ရှိလိုက်တာပါလား" ဆိုပြီး စိတ်ချမ်းသာမှုအပေါင်း ခညောင်းလာကြတာမျိုးလေ။ ကော်ဖီဆိုတာ တချို့အတွက်တော့ မရှိမဖြစ် အဖော်မွန်လေး...

ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်အညွှန်းကိန်း (UV index) (မတ်လ၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ်)

ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်အညွှန်းကိန်း (UV index) ဆိုသည်မှာ မည်သည့်အချိန်တွင် နေက အန္တရာယ်အရှိဆုံးဖြစ်သည်ကို ညွှန်ပြသည့် ညွှန်ကိန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်အညွှန်းကိန်း (၃) နှင့် အထက်ရှိပါက မိမိကိုယ်ကိုယ် နေမှ ကာကွယ်ပါ။ တယ်လီကျန်းမာ အခမဲ့အွန်လိုင်းဆေးခန်းကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (မတ်လ၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ်)Ref: WHO....အထက်ပါစာသား ကျန်းမာရေးဗဟုသုတလေးတွေကို လူမျိုးပေါင်းစုံဘာသာစကား (၁၁) မျိုးနဲ့လည်း...

သွေးတိုးရောဂါကို အိမ်မှာတင် ဘယ်လိုစနစ်တကျ စောင့်ကြည့်မလဲ

🩸သွေးတိုးရောဂါကို အိမ်မှာတင် ဘယ်လိုစနစ်တကျ စောင့်ကြည့်မလဲ။ "ကားတစ်စီးမှာ ဆီဒိုင်ခွက် လိုသလိုပဲ၊ သင့်ခန္ဓာကိုယ်အတွက် သွေးပေါင်ချိန်စက်ဆိုတာ အရေးကြီးတဲ့ အချက်ပြဒိုင်ခွက်ပါ" အမေရိကန် နှလုံးအသင်း (American Heart Association) ကတော့ သွေးတိုးရှိသူတိုင်း ဆေးကုသမှုတွေ ထိရောက်မှု ရှိ/မရှိ ဆရာဝန်တွေ သိနိုင်အောင် အိမ်မှာ သွေးပေါင်ချိန်တိုင်းဖို့ အကြံပြုထားပါတယ်။...